Έρευνα

Τις τελευταίες δεκαετίες καταβάλλονται προσπάθειες ώστε να προσδιοριστούν και αξιολογηθούν οι γεωμορφολογικές και περιβαλλοντικές αλλαγές που έχει υποστεί η Μεσόγειος θάλασσα. Η εφαρμογή ακουστικών (γεωφυσικών) μεθόδων τηλεπισκόπησης έχει συμβάλει στη χαρτογράφηση τμήματος του θαλάσσιου ανάγλυφου, των γεωμορφών του πυθμένα και της γεωλογικής δομής του υποβάθρου, ωστόσο το ποσοστό κάλυψης παραμένει ακόμη μικρό. Εκτεταμένες περιοχές, ιδιαίτερα αυτές που βρίσκονται σε βάθος μικρότερο των 300-400 μ, παραμένουν ανεξερεύνητες και πλήθος επιστημονικών ζητημάτων παραμένουν ανοιχτά και αδιευκρίνιστα.

Η μελέτη των παλαιο-κλιματικών και γεωμορφολογικών αλλαγών στο Ν. Αιγαίο και στις συνδεδεμένες με αυτό θαλάσσιες φυσιογραφικές ενότητες αποτελεί επιστημονική προτεραιότητα, αφού πιστεύεται ότι καθόρισαν σε σημαντικό βαθμό τις παλαιο-περιβαλλοντικές συνθήκες της Ανατολικής Μεσογείου. Η ανταπόκριση της θαλάσσιας επιφάνειας στις παλαιο-κλιματικές μεταβολές προκάλεσε ανάδυση ή κατάδυση της υφαλοκρηπίδας και συνεπώς προσέφερε τον διαθέσιμο χώρο για χερσαίες γέφυρες μετανάστευσης στον προϊστορικό άνθρωπο, αλλά και σε άλλους οργανισμούς.

Ένα άλλο σημαντικό επιστημονικό ζήτημα, που η κατανόησή του αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την αειφόρο διαχείριση των θαλάσσιων οικοσυστημάτων, είναι η γνώση του τύπου, της ποιότητας, της ποσότητας και της χωρικής κατανομής των σύγχρονων θαλάσσιων ενδιαιτημάτων.

Τα παραπάνω ερευνητικά ζητήματα εμπίπτουν στις θεματικές προτεραιότητες της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου για το Περιβάλλον και την Αειφόρο Ανάπτυξη και η συλλογή των αναγκαίων πρωτογενών δεδομένων θα πραγματοποιηθεί κατά τη διάρκεια των ερευνητικών αποστολών του ΠΕΕ «Αλκυών».

Επιπλέον, στο πλαίσιο του ΠΕ 3 θα επιδιωχθεί η διασφάλιση της λειτουργίας των εργαστηριακών και λοιπών υποδομών του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου, των επιχειρησιακών δυνατοτήτων του ΠΕΕ «Αλκυών» μέσω της διενέργειας τακτικών ελέγχων/συντηρήσεων και αναβάθμισης/συμπλήρωσης του εργαστηριακού, επιστημονικού, τεχνικού, ναυτικού και Η/Μ εξοπλισμού τους.

Ακόμη, στο ΠΕ 3 προβλέπεται η πλήρης εκπαίδευση μελών του νέου επιστημονικού δυναμικού του ΥΣΡ/ΕΛΚΕΘΕ στη χρήση και συντήρηση του υπάρχοντος επιστημονικού εξοπλισμού του ΠΕΕ «Αλκυών»/ΕΛΚΕΘΕ (σύστημα πολυδεσμικής βαθυμετρίας / MBES, σύστημα ακουστικής τομογραφίας υποδομής πυθμένα / SBP, σύστημα αυτόματης καταγραφής αγωγιμότητας–θερμοκρασίας–βάθους / CTD, συσκευές ADCP κ.ά.), καθώς και αυτού που θα αγοραστεί στο πλαίσιο της Πράξης (τηλεχειριζόμενο υποβρύχιο όχημα / ROV, δειγματολήπτης κρούσης κ.ά.) για την αναβάθμιση του ΠΕΕ. Το ROV χρησιμοποιείται σε ένα ευρύ φάσμα ερευνητικών (συλλογή δειγμάτων, κινηματογράφηση κ.ά.) και εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, αλλά και δράσεων διάσωσης του ΕΛΚΕΘΕ (πιστοποίηση ναυαγίων, εργασίες ανέλκυσης).

Η εκπαίδευση στη χρήση–συντήρηση ROV αφορά in-house training με την Ομάδα ROVs του ΕΛΚΕΘΕ ή παρακολούθηση μαθημάτων σε εξειδικευμένο κέντρο της αλλοδαπής (επιπέδου ROV Pilot/Technician Grade II, σύμφωνα με τις οδηγίες IMCA C 005).

Εξοπλισμός και συντήρηση

Πέραν των ερευνητικών δράσεων, των προσλήψεων και της εκπαίδευσης, το ΠΕ 3 περιλαμβάνει:

– συμπλήρωση του επιστημονικού εξοπλισμού του ΠΕΕ «Αλκυών» με δειγματολήπτη κρούσης·

– συμπλήρωση του εξοπλισμού ναυσιπλοΐας του ΠΕΕ «Αλκυών» και του Φ/Σ «Κίρκη» με όργανα όπως σύστημα αυτόματης αναγνώρισης (AIS)·

– συμπλήρωση του εξοπλισμού ΥΣΡ και ΠΕΕ «Αλκυών» με Η/Υ, περιφερειακά και παρελκόμενα·

– τακτικό έλεγχο/συντήρηση του Η/Μ εξοπλισμού του ΠΕΕ «Αλκυών» και του Φ/Σ «Κίρκη» (εσωλέμβιες μηχανές, βαρούλκα, A-frame του «Αλκυών» και εξωλέμβια του «Κίρκη») για το πρώτο και το δεύτερο έτος της Πράξης·

– τακτικό έλεγχο/συντήρηση του αυτόματου καταγραφέα SBE19 Seacat Profiler και της μονάδας επιφανείας SBE33 Deck Unit του συστήματος CTD·

– τακτικό έλεγχο/συντήρηση, για δύο έτη (1+1), του υποσυστήματος IMU του συστήματος πολυδεσμικής βαθυμετρίας·

– συμπλήρωση ναυτικού εξοπλισμού (σχοινιά, πλωτήρες κ.ά.) και ανταλλακτικών Η/Μ εξοπλισμού·

– συμπλήρωση του τεχνικού εξοπλισμού συντήρησης με εργαλεία και ηλεκτρονικές–ηλεκτροτεχνικές–ηλεκτρολογικές συσκευές και υλικά.

Παρελθούσες μεταβολές της θαλάσσιας επιφάνειας και γεωαρχαιολογικό δυναμικό

Οι κλιματικές αλλαγές στο γεωλογικό παρελθόν είχαν ως αποτέλεσμα την αυξομείωση της θαλάσσιας επιφάνειας, η οποία στις ψυχρές (παγετώδεις) περιόδους βρισκόταν 110–130 μ. χαμηλότερα από τη σημερινή της θέση και στις θερμές (μεσοπαγετώδεις) περιόδους 5–10 μ. υψηλότερα από ό,τι σήμερα. Κατά τις παγετώδεις φάσεις το μεγαλύτερο μέρος των υφαλοκρηπίδων ήταν χερσαίος χώρος· κατά τις μεσοπαγετώδεις η θάλασσα τις κατάκλυζε.

Ο εξοπλισμός του ΠΕΕ «Αλκυών» επιτρέπει λεπτομερή βαθυμετρική και γεωμορφολογική αποτύπωση του παράκτιου και υποθαλάσσιου χώρου της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου και τον εντοπισμό ιζηματολογικών και διαβρωτικών αποτυπωμάτων των μακροχρόνιων μετακινήσεων της θαλάσσιας επιφάνειας. Στο πλαίσιο της διερεύνησης των επιπτώσεων της παλαιο-κλιματικής αλλαγής θα πραγματοποιηθούν μελέτες περίπτωσης σε νησιωτικά συμπλέγματα του Ν. Αιγαίου (π.χ. Κως–Κάλυμνος–Ψέριμος, Νάξος–Πάρος–Μύκονος–Δήλος–Ρήνεια). Θα αναπαρασταθεί η παλαιογεωγραφική διασύνδεση σε διαδοχικά χρονικά βήματα και θα εκτιμηθεί το γεωαρχαιολογικό δυναμικό, αναδεικνύοντας την υποθαλάσσια πολιτιστική κληρονομιά του τόπου.

Σύγχρονοι οικότοποι και γεωλογικό υπόστρωμα

Οι χάρτες οικοτόπων έχουν γίνει απαραίτητο εργαλείο για την παρακολούθηση της περιβαλλοντικής κατάστασης, τον χωροταξικό σχεδιασμό και την αξιολόγηση των θαλάσσιων πόρων. Εκτιμάται ότι λιγότερο του 5–10% του θαλάσσιου χώρου έχει χαρτογραφηθεί με ανάλυση παρόμοια με αυτή των χερσαίων ενδιαιτημάτων.

Η χαρτογράφηση των τύπων γεωλογικού υποστρώματος της Ρόδου στο πλαίσιο της πράξης INTERREG GR-CY 2007–2013 «ΑΚΤΗ» έδωσε παράγωγες παραμέτρους του βυθού και συνέβαλε στην αποτύπωση τύπων οικοτόπων. Τα υπάρχοντα στοιχεία θα χρησιμοποιηθούν ως δεδομένα αναφοράς και θα συγκριθούν με νέα δεδομένα από την ίδια περιοχή και μεθοδολογία, ώστε να προσδιοριστούν μεταβολές των τελευταίων 7–8 ετών. Η βασική πληροφορία του παρόντος ΠΕ θα συνδυαστεί με τα ΠΕ 5–7 για τους χάρτες κατανομής των θαλάσσιων οικοτόπων.

Η παράκτια ζώνη των νησιών της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου είναι ένα πολύπλοκο και ευαίσθητο σύστημα που υφίσταται συνεχείς γεωμορφολογικές και περιβαλλοντικές μεταβολές λόγω φυσικών και ανθρωπογενών διεργασιών. Η μελέτη της μορφοδυναμικής εξέλιξης των παραλιών και η κατανόηση, αξιολόγηση και επιχειρησιακή πρόβλεψη/αντιμετώπιση της λειτουργίας των ακτών σε επιλεγμένα νησιά με υψηλή τουριστική ανάπτυξη (π.χ. Ρόδος, Κως, Σαντορίνη) αποτελεί προτεραιότητα για την ολοκληρωμένη διαχείρισή τους.

Επιστημονική προσέγγιση

Α) Συλλογή υφιστάμενων δεδομένων: μετεωρολογικές παράμετροι, τοπογραφία χέρσου και υποθαλάσσιου ανάγλυφου, υδρολογία και υδρογεωλογία, γεωλογία και τεκτονισμός, κάλυψη και χρήσεις γης, προστατευόμενες περιοχές, εδαφολογία και ιζηματολογία, κοινωνικο-οικονομικές παράμετροι.

Β) Προσδιορισμός μακροχρόνιων (υπερδεκαετούς κλίμακας) μεταβολών των ακτογραμμών με ιστορικές αεροφωτογραφίες και δορυφορικές εικόνες, γεωαναφορά στο μωσαϊκό ορθοφωτοχαρτών του Κτηματολογίου, ψηφιοποίηση στο ArcGIS και ποσοτικοποίηση με το Digital Shoreline Analysis System (DSAS).

Γ) Τοπογραφική και βαθυμετρική αποτύπωση, συλλογή και ανάλυση παράκτιων ιζημάτων με τον υπάρχοντα και τον νέο εξοπλισμό του ΥΣΡ και του ΠΕΕ «Αλκυών», και ενιαία ψηφιακά μοντέλα ανάγλυφου.

Δ) Αριθμητικά μοντέλα κυματισμού τύπου Boussinesq (ρήχωση, διάθλαση, περίθλαση, ανάκλαση/μετάδοση, τριβή πυθμένα, θραύση, αναρρίχηση, διασπορά συχνοτήτων και διεύθυνσης, μη γραμμική αλληλεπίδραση) και προσομοίωση στερεομεταφοράς με MIKE 21 και λογισμικό ανοικτού κώδικα, σε συνήθεις και ακραίες συνθήκες των επόμενων 50 και 100 ετών.

Ε) Εκτίμηση τρωτότητας των ακτών στην άνοδο της στάθμης με βάση γεωμορφολογία, ρυθμό μετακίνησης ακτογραμμής, κλίση, ύψος κυμάτων, παλίρροια και σχετική ανύψωση στάθμης. Θα εξεταστούν τρία σενάρια IPCC (βασικό, αισιόδοξο, απαισιόδοξο).

ΣΤ) Διαχειριστικές δράσεις: αξιολόγηση κινδύνου, σχεδιασμός λειτουργικότητας προειδοποίησης, παράγοντες αντίκτυπου και εκτίμηση–μετάδοση μηνύματος.

Ζ) Διαμόρφωση δυναμικής, πολυδιάστατης στρατηγικής Ολοκληρωμένης Διαχείρισης της Παράκτιας Ζώνης (ΟΔΠΖ).

Οικολογική ποιότητα βενθικών βιοκοινωνιών

Η αρχή της «οικολογικής ποιότητας» των υδάτων αναπτύχθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως πλαίσιο πολιτικής· η καινοτομία της είναι η ενσωμάτωση βιολογικών δεικτών. Η εφαρμογή της Οδηγίας για τα Ύδατα (2000/60/ΕΚ) στην Ελλάδα ξεκίνησε το 2012 με φορέα υλοποίησης το ΕΛΚΕΘΕ και το εθνικό δίκτυο παρακολούθησης επιφανειακών υδάτων. Παρακολουθούνται 121 σταθμοί (85 παράκτιοι, 36 μεταβατικοί). Τα τρία βασικά βιολογικά στοιχεία είναι το φυτοπλαγκτόν, το φυτοβένθος και το ζωοβένθος.

Οι βενθικές βιοκοινωνίες της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου έχουν μελετηθεί στο παρελθόν ευκαιριακά, με εξαίρεση την περιοχή της Ρόδου. Στην παράκτια περιοχή του Ενυδρείου του ΥΣΡ υπάρχει σταθμός εποπτικής παρακολούθησης του οποίου η οικολογική κατάσταση, με βάση το ζωοβένθος, εκτιμάται ως υψηλή.

Το ΠΕ 5 διερευνά την οικολογική κατάσταση παράκτιων περιοχών νησιών της Περιφέρειας (Ρόδος, Κως, Νάξος, Κουφονήσια, Σαντορίνη) με τον βιολογικό δείκτη ΒΕΝΤΙΧ (Simboura & Zenetos, 2002). Τα αποτελέσματα θα συνδυαστούν με τα λοιπά ερευνητικά ΠΕ για χαρτογράφηση ενδιαιτημάτων και πιέσεων. Θα συμπληρωθεί επίσης ο βασικός εξοπλισμός του εργαστηρίου ενυδρειολογίας – βενθικής οικολογίας – βιοπαθολογίας που θα λειτουργήσει στον χώρο του ΠΕ 1.

Καταγραφή ξενικών ειδών

Οι βιολογικές εισβολές έχουν οδηγήσει σε περιβαλλοντική κρίση ως αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής και ανθρωπογενών δραστηριοτήτων. Στη Μεσόγειο έχουν αναφερθεί περισσότερα από 1.000 ξενικά είδη (συμπεριλαμβανομένων κρυπτογενών· Zenetos et al., 2022) λόγω της διώρυγας του Σουέζ, του διεθνούς εμπορίου, των υδατοκαλλιεργειών και του εμπορίου ειδών ενυδρείου.

Η συμμετοχή του κοινού μπορεί να αποτελέσει σημαντική πηγή δεδομένων κατανομής, αφθονίας, συμπεριφοράς και επιπτώσεων. Η καταγραφή ξενικών ειδών του Ν. Αιγαίου μέσω επιστήμης πολιτών είναι εξίσου σημαντικός στόχος του ΠΕ 5. Η συλλογή γίνεται μέσω πλατφόρμας στον ιστότοπο του ΥΣΡ, με ενημέρωση για ήδη καταγεγραμμένα και αναμενόμενα είδη και οδηγό φωτογράφισης.

Ανθρωπογενείς επιδράσεις και καταδυτικές διαδρομές

Τα τελευταία χρόνια η πλαστική ρύπανση έχει αναδειχθεί ως μείζων απειλή για τη βιοποικιλότητα. Ανατολικά της Ρόδου, στη θαλάσσια περιοχή της Λίνδου, βρίσκεται το δεύτερο βαθύτερο σημείο της Μεσογείου (4.433 μ.) και βασικός βιότοπος κητωδών. Η ακτογραμμή της Ρόδου παραμένει ένας από τους ελάχιστους βιότοπους αναπαραγωγής των θαλάσσιων χελωνών Caretta caretta και Chelonia mydas. Πρόσφατοι εκβρασμοί έδειξαν θανάτους κυρίως από κατάποση πλαστικών.

Οι εργαστηριακές υποδομές του ΠΕ 1 και ο εξοπλισμός (Παραδοτέο 5.2) μπορούν να υποστηρίξουν μελέτες στομαχικού περιεχομένου σε εκβρασμένα κητώδη και χελώνες. Ο ΥΣΡ θα διοργανώσει δράσεις ενημέρωσης για πλαστικά, ανακύκλωση, καθαρισμούς ακτών και ημερίδες για κητώδη και χελώνες.

Οι υποθαλάσσιες σπηλιές είναι οικότοποι προτεραιότητας (Οδηγία Οικοτόπων, κωδικός 8330). Στο Αιγαίο έχουν καταγραφεί περισσότερες από 600 θαλάσσιες σπηλιές, οι περισσότερες στο Νότιο Αιγαίο. Θα γίνει εντοπισμός, καταγραφή και χαρτογράφηση σπηλαίων και ειδών, καθώς και σχεδιασμός καταδυτικών διαδρομών.

Το ΠΕ 6 είναι μια διεπιστημονική προσέγγιση στην επίδραση ανθρωπογενών και κλιματικών πιέσεων στα θαλάσσια λιβάδια του Ν. Αιγαίου. Κύριος σκοπός είναι να εκτιμηθεί η υγεία και βασικές οικοσυστημικές υπηρεσίες των λιβαδιών, να κατανοηθεί η απόκρισή τους στις πολλαπλές πιέσεις και να τεθούν βάσεις για μελλοντική παρακολούθηση.

Τα θαλάσσια λιβάδια συγκαταλέγονται στα πιο πολύτιμα παράκτια οικοσυστήματα (βιοποικιλότητα, προστασία ακτών, αποθήκευση άνθρακα), αλλά μειώνονται παγκοσμίως κατά περίπου 1,5% ετησίως. Η Μεσόγειος θερμαίνεται δύο–τρεις φορές ταχύτερα από τον παγκόσμιο ωκεανό. Το ενδημικό Posidonia oceanica σχηματίζει εκτενή λιβάδια, προστατευόμενα ως οικότοπος προτεραιότητας (1120*), ενώ οικολογικά μοντέλα έχουν προβλέψει λειτουργική εξαφάνιση έως το 2049 — με τα περισσότερα δεδομένα να προέρχονται από τη Δυτική Μεσόγειο.

Η θέρμανση διευκολύνει την εξάπλωση ξενικών μακροφύτων όπως το Halophila stipulacea. Τα λιβάδια Posidonia είναι εξαιρετικές αποθήκες μπλε άνθρακα, αλλά οι εκτιμήσεις για την Α. Μεσόγειο λείπουν. Το ΠΕ 6 θα παράγει πρωτογενή πληροφορία για δυναμική πληθυσμών, δημογραφικά προφίλ και δυναμικό μπλε άνθρακα των λιβαδιών P. oceanica του Ν. Αιγαίου, συμβάλλοντας στις ευρωπαϊκές στρατηγικές προστασίας (Habitat, Water Framework, Marine Strategy, Biodiversity) και στην αειφόρο ανάπτυξη (Blue Growth).

Μεθοδολογία

Η μελέτη επικεντρώνεται σε λιβάδια P. oceanica σε περιοχές του Ν. Αιγαίου με διαφορετικές περιβαλλοντικές και βιογεωχημικές συνθήκες και ανθρωπογενείς πιέσεις.

Εκτίμηση ανθεκτικότητας και ευπάθειας σε περιοχές με διαφορετικό βαθμό κλιματικής και ανθρωπογενούς πίεσης. Χαρτογράφηση έκτασης και όγκου υφάλων P. oceanica με σεισμο-ακουστικές μεθόδους υψηλής ανάλυσης (side scan sonar, multi-beam, sub-bottom profiler). Ανακατασκευή του ιστορικού αύξησης των βλαστών από τα σημάδια φύλλων και ανθέων στο μακρόβιο ρίζωμα.

Εκτίμηση ιζηματαπόθεσης και αποθήκευσης μπλε άνθρακα με πυρήνες ιζήματος (~1 m)· ανάλυση οργανικού και ανόργανου άνθρακα, ισοτοπική σύνθεση (δ13C) ιστών και ιζημάτων, και κατακόρυφη κατανομή 210Pb για ρυθμούς ιζηματαπόθεσης. Διερεύνηση της θεωρίας των κρίσιμων σημείων (tipping points) για πιθανή μετατόπιση λιβαδιών από αποθήκες σε πηγές άνθρακα.

Για τη διαχείριση των ανθρώπινων δραστηριοτήτων, η Οδηγία 2008/56/ΕΚ για τη Θαλάσσια Στρατηγική ακολουθεί την οικοσυστημική προσέγγιση, ώστε η συνολική πίεση να παραμένει συμβατή με την Καλή Περιβαλλοντική Κατάσταση (Ν. 3983/2011).

Το ΠΕ 7 εκτιμά την τρέχουσα οικολογική κατάσταση και ιεραρχεί πιέσεις και απειλές επί θαλάσσιων τύπων οικοτόπων παράκτιων περιοχών της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου, σε επιλεγμένες περιοχές Κυκλάδων και Δωδεκανήσων, με έμφαση σε περιοχές του Δικτύου Natura 2000.

Θα μελετηθούν τα δομικά και λειτουργικά στοιχεία των υφάλων και των λιβαδιών Posidonia oceanica — οικότοποι κοινοτικού ενδιαφέροντος 1170 και 1120 αντίστοιχα (Οδηγία 92/43/ΕΟΚ) — που παρουσιάζουν τη μέγιστη βιομάζα στα παράκτια μεσογειακά οικοσυστήματα και υποστηρίζουν σημαντικό εύρος οικοσυστημικών υπηρεσιών. Θα εφαρμοστούν δείκτες που λαμβάνουν υπόψη τη σύνθεση βενθικών κοινωνιών και ιχθυοπληθυσμών.

Πολλά θαλάσσια ζώα αντιλαμβάνονται το περιβάλλον μέσω του ήχου, που διαδίδεται πολύ καλύτερα από το φως και παίζει ρόλο στην επικοινωνία, την πλοήγηση, τον προσανατολισμό, τη σίτιση και την ανίχνευση θηρευτών. Ο ανθρωπογενής θόρυβος μπορεί να μειώνει τα εύρη επικοινωνίας (masking), να διαταράσσει την αναπαραγωγή, να επηρεάζει τους προϋπολογισμούς ενέργειας, να αποκλείει ζώα από οικοτόπους, να προκαλεί χρόνιο στρες, απώλεια ακοής, τραυματισμό και, σε ακραίες περιπτώσεις, θάνατο.

Η Οδηγία-Πλαίσιο για τη Θαλάσσια Στρατηγική (2008/56/ΕΚ) περιλαμβάνει τον υποθαλάσσιο θόρυβο στο Χαρακτηριστικό Περιγραφής 11. Για τον συνεχή θόρυβο απαιτείται εκτίμηση χωρικής κατανομής, χρονικής έκτασης και επιπέδων συνεχών ήχων χαμηλής συχνότητας, με έμφαση στις ζώνες γύρω από τα 63 και 125 Hz, όπου κυριαρχεί ο θόρυβος ναυσιπλοΐας.

Στα ύδατα της Περιφέρειας Ν. Αιγαίου φιλοξενούνται τουλάχιστον επτά είδη θαλάσσιων θηλαστικών: σταχτοδέλφινο, ρινοδέλφινο, ζωνοδέλφινο (τρωτό κατά IUCN), κοινό δελφίνι (κινδυνεύον), ζιφιός, φυσητήρας (κινδυνεύον) και η κρισίμως κινδυνεύουσα μεσογειακή φώκια, καθώς και πλήθος ψαριών και ασπόνδυλων.

Η εκτίμηση θα γίνει με μαθηματική μοντελοποίηση, σε συνεργασία με το Εθνικό Πρόγραμμα Παρακολούθησης για την ΟΠΘΣ. Τα βήματα περιλαμβάνουν συλλογή περιβαλλοντικών δεδομένων (βαθυμετρία, εποχικά Τ/S, τύπος πυθμένα), επιλογή παραμέτρων και μοντέλου διάδοσης, περιγραφή της πηγής από δεδομένα AIS (και ενδεχομένως VMS), υπολογισμό συνεισφοράς όλων των πηγών και αποτύπωση επιπέδων θορύβου.